Broek in Waterland: val, 2017, steenmeteoriet, chondriet subtype L6
   

Broek in WaterlandDe Broek in Waterland viel op 11 januari 2017, om 17:09:39 lokale tijd, en sloeg in op het dak van een tuinhuisje nabij Broek in Waterland, net ten noorden van Amsterdam. De vuurbol die bij de val hoorde is door diverse ooggetuigen in het land gezien en vanuit een rijdende auto in België, 165 km van de val lokatie, gefilmd met een dashcam. De val gebeurde kort na zonsondergang: het was nog vrijwel geheel licht (de zon stond slechts 3 graden onder de horizon). Het Nederlands/Belgische All Sky cameranetwerk en het CAMS netwerk waren daardoor helaas nog niet aktief. Ook Doppler neerslagradar en militaire vluchtradar hebben de val niet vastgelegd.

De eigenaren van het tuinhuisje ontdekten de volgende dag, 12 januari 2017, dakpanscherven bij het huisje. Toen ze poolshoogte gingen nemen zagen ze een gat in het dak, met daarin een 530 kg zware, geheel met smeltkorst bedekte steen.

Zo'n twee-en-een-halve week na de val namen ze contact op met Niek de Kort van het Meteorieten Documentatie Centrum van de KNVWS. Die zat op dat moment in het buitenland en kon niet direkt zelf poolshoogte gaan nemen. Hij lichtte Leo Kriegsman en de auteur van deze website van Naturalis in, die op 3 februari 2017 de vallokatie bezochten en de steen formeel als een meteoriet beoordeelden. Met toestemming van de eigenaren is de steen vervolgens in Naturalis nader onderzocht, en door Leo Kriegsman en de auteur van deze website als een L6 chondriet geklassificeerd.

De meteoriet is ongeveer 9 cm groot, aan één kant iets afgerond en aan aan de andere kant voorzien van hoekige facetten die wijzen op het opbreken in meerdere stukken in de atmosfeer. De steen is, behoudens enkele kleine beschadigingen die bij de val op het dak zijn ontstaan, geheel met smeltkorst bedekt. Eén van de vlakke zijden heeft "duimafdrukken" (regmaglypths) in de smeltkorst.


Broek in Waterland (L6) foto 1

Broek in Waterland (L6), foto 2

Broek in Waterland (L6), foto 3

De Broek in Waterland meteoriet (foto's: auteur)


In de weken na de identificatie heeft een team vrijwilligers onder leiding van de auteur van deze website en Felix Bettonvil van de Leidse Sterrewacht het gebied rond de inslaglokatie uitgekamd voor eventuele mogelijke andere neergekomen brokstukken. In totaal is zo'n 68 hectare afgezocht. Er is niets gevonden. De ondergrond in het gebied is zeer zacht en er is veel oppervlaktewater. Een deel van het gebied is een moerassig laagveen. De kans dat er nog iets wordt gevonden is daarom erg klein.

Op maandag 26 juni 2017 werd het bestaan van de meteoriet officieel door Naturalis bekend gemaakt, wat veel persaandacht opleverde.

De meteoriet is een steenmeteoriet van het type chondriet, L groep, petrologisch type 6; een chondritische "gewone" steenmeteoriet met een laag ijzergehalte, ingedeeld in de hoogste klasse van metamorphose, één van de meest algemeen voorkomende typen meteoriet. De steen woog voor sampling 530 gram.


Zoeken naar meer fragmenten (foto)


RTL Late Night screenshot

De auteur met wetenschapsjournalist Govert Schilling en de meteoriet in RTL Late Night op 26 juni 2017



 

Bibliografie:

Het onderzoek naar deze meteoriet is nog niet afgerond: een publicatie is in voorbereiding.


Herziene tekst (c) 2017 Marco Langbroek